Badania przezbrzuszne

Takie badania wykonujemy u dziewczynek i kobiet, które nie współżyły oraz u każdej pacjentki jako badanie uzupełniające, jeśli badanie dopochwowe jest niewystarczające.

Trzeba wiedzieć i rozumieć, że rozdzielczość obrazu dla narządu rodnego przezbrzusznie jest mniejsza, dlatego ogromnie ważne jest odpowiednie przygotowanie Pacjentki. W celu uwidocznienia macicy i jej przydatków konieczne jest dobre wypełnienie pęcherza moczowego. 30 min przed badaniem należy wypić 1l niegazowanej wody. Chcemy zapewnić pacjentkom maksymalny komfort, dlatego zapewniamy, że młodych dziewcząt, które nie współżyły, nie badamy przezodbytniczo. W każdym przypadku dokładamy szczególnych starań, aby wątpliwe sytuacje wyjaśnić badaniem przezbrzusznym. Badania przezbrzuszne w centrum wykonuje dr Agnieszka Nocuń i dr Marcin Wiecheć. Jeżeli dla Pacjentki jest ważne, aby badanie przeprowadziła kobieta, prosimy o zgłoszenie takiej informacji podczas rejestracji.

Podobnie jak w badaniu dopochwowym mierzymy długość, grubość i szerokość trzonu macicy, grubość błony śluzowej macicy (endometrium), jajniki w trzech wymiarach, wymiary ewentualnych zmian, parametry przepływu w naczyniach macicy i jajników, jeśli są ku temu wskazania. Oceniamy granicę endometrium – miometrium, relację narządów miednicy mniejszej, anatomię topograficzną ewentualnych zmian wychodzących z narządu rodnego.

Badania dopochwowe

Jest to dokładne badanie narządu rodnego, podczas którego ocenia się szczegółowo macicę i jej przydatki, zatokę Douglasa (przestrzeń pomiędzy macicą a odbytnicą), ściany pęcherza moczowego. Mierzymy długość, grubość i szerokość trzonu macicy, grubość błony śluzowej macicy (endometrium), jajniki w trzech wymiarach, wymiary ewentualnych zmian, parametry przepływu w naczyniach macicy i jajników, jeśli są ku temu wskazania. Oceniamy granicę endometrium – miometrium, relację narządów miednicy mniejszej, anatomię topograficzną zmian wychodzących z narządu rodnego.

W badaniu dopochwowym stosujemy rutynowo ultrasonografię dwuwymiarową, trójwymiarową oraz badanie dynamiczne, które pozwala ustalić ruchomość narządu rodnego i ewentualnych zmian patologicznych.

Badanie przezodbytniczne stosujemy tylko w bardzo wyselekcjonowanych przypadkach np. u pacjentek z zaawansowanym rakiem szyjki macicy.

Badania dopochwowe i przezbrzuszne u pacjentek podejrzanych onkologicznie

Mamy doświadczenie w ocenie narządu rodnego u kobiet podejrzanych o lub z potwierdzonym procesem nowotworowym. Badanie ultrasonograficzne powinno być przeprowadzone przez doświadczonego lekarza w tym zakresie. Konieczna jest ocena miednicy mniejszej w badaniu dopochwowym (w rzadkich przypadkach również przezodbytniczym) oraz jamy brzusznej i przestrzeni zaotrzewnowej w badaniu przezbrzusznym.

W badaniu dopochwowym oceniamy narząd rodny tj. szyjkę i trzon macicy, jej przydatki, odbytnicę i przegrodę maciczno-odbytniczą, przymacicza, przegrodę pęcherzowo-maciczną i pęcherz moczowy wraz z cewką moczową. Zmiany ogniskowe oceniamy, nie tylko mierząc, ale również wyznaczając szacunkowy zasięg patologii. Stosujemy ultrasonografię dwu i trójwymiarową oraz badanie dynamiczne.

W badaniu przezodbytniczym dodatkowo oceniamy ew. naciek pochwy. W badaniu przezbrzusznym poszukujemy ew. ognisk przerzutowych lub wznowy, przy dużych zmianach oceniamy rzetelnie wielkość i zasięg patologii.

Monitorowanie owulacji

Monitorowanie owulacji jest serią badań ultrasonograficznych, które wykonujemy w celu potwierdzenia owulacji. Rozpoczynamy ją między 7-ym a 9-tym dniem cyklu i początkowo określamy dzienny przyrost wielkości pęcherzyka/ów na dobę. Serię kończymy w przypadku potwierdzenia owulacji lub jej wykluczenia. W cyklach owulacyjnych obserwujemy w kolejnych badaniach stopniowy wzrost pęcherzyka i następowe jego pęknięcie z pozostawieniem stigmy w jajniku, czyli miejsca powstania ciałka żółtego.

Monitorowanie owulacji przeprowadza się w cyklach naturalnych i stymulowanych lekami we współpracy z prowadzącym lekarzem ginekologiem.

Badanie z użyciem soli fizjologicznej w celu oceny jamy macicy (SIS)

Niektóre nieprawidłowości jamy macicy są trudne do wyjaśnienia w klasycznym badaniu USG dopochwowym. Wymagają one weryfikacji badaniem ultrasonograficznym z podaniem do jamy macicy niewielkiej ilości soli fizjologicznej (SIS – ang. Saline Infusion Sonography). Technika polega na wprowadzeniu cienkiego cewnika (o średnicy porównywalnej z naturalną szerokością kanału szyjki macicy) do kanału szyjki i jamy macicy. Następnie poprzez cewnik podajemy niewielką ilość soli fizjologicznej, co lekko rozpręża jamę macicy i pozwala na klarowną jej ocenę.

Badanie drożności jajowodów

Drożność jajowodów jest jednym z podstawowych warunków świadczących o płodności kobiety. Jej zaburzenia są zaliczane do najczęstszych przyczyn niepłodności. Stosowane są różne metody pozwalające określić drożność jajowodów. Metody ultrasonograficzne są porównywalne z rentgenowskimi (HSG), jednakże dyskomfort pacjentki w trakcie oceny ultrasonograficznej jest mniejszy. Używamy dwóch metod:

Air-sono – metody amerykańskiej, polegającej na kontrastowaniu powietrzem soli fizjologicznej, które nadaje biały obraz ultrasonograficzny jamy macicy i światła jajowodów.

HyCoSy – metody przy użyciu kontrastu Exem foam (nowoczesny, bezpieczny, najbardziej wydajny kontrast do oceny drożności jajowodów). Kontrast utrzymuje się na tyle długo, że można przeprowadzić badanie także w technikach trójwymiarowych. Technika polega na wprowadzeniu cienkiego cewnika (o średnicy porównywalnej z naturalną szerokością kanału szyjki macicy) do kanału szyjki i jamy macicy. Następnie poprzez cewnik podajemy kontrast lub niewielką ilość soli fizjologicznej mediowanej z powietrzem.

Poniżej przedstawiamy clip pokazujący drożność jajowodu prawego (strona lewa ekranu- swobodnie przechodzi kontrast przez jajowód -jasna linia) przy niedrożności jajowodu lewego (strona prawa ekranu-brak linijnej jasnej smugi kontrastu).

Link

play button

Drogie Pacjentki,

Zalecenia Kierownika Podmiotu Leczniczego Centrum Diagnostyki Ultrasonograficznej
MWU DobreUSG na czas pandemii wirusa SARS-CoV-2:

  1. Pacjentki zgłaszają się do placówki bez osób towarzyszących, obowiązkowo zabezpieczone maseczką na twarzy.
  2. Pacjentki, które przeszły zachorowanie COVID-19 do dwóch tygodni przed planowaną wizytą, proszone są o dostarczenie wyniku potwierdzającego brak infekcji.
  3. Po przybyciu do placówki pacjentki myją i dezynfekują ręce.
  4. Pracownicy rejestracji zbierają od pacjentek wywiad epidemiologiczny, mierzą temperaturę, pacjentka podpisuje oświadczenie epidemiologiczne.
  5. Personel zobowiązany jest do noszenia maseczek na twarzy.
  6. Wszystkie badania i procedury medyczne wykonywane są w rękawiczkach jednorazowych.
  7. Po każdym badaniu i procedurze medycznej należy umyć i zdezynfekować ręce.
  8. Aparaty USG, głowice wraz z kablem, kozetkę, krzesła i biurko należy zdezynfekować po każdej pacjentce.
  9. W poczekalni i podczas omawiania wyniku badania w gabinecie, należy zachować bezpieczną odległość (1,5m).
  10. Co godzinę należy przeprowadzić dezynfekcję blatów, krzeseł i klamek oraz toalety.
  11. Po każdej pacjentce należy zdezynfekować długopisy i terminale.

Z wyrazami szacunku,
Agnieszka Nocuń, Marcin Wiecheć